Dagelijks werken de partners van het NPRZ om het op Zuid beter te maken voor de huidige en nieuwe bewoners. Deze serie portretteert de mensen die werken aan een sterker Zuid. Deze keer: Ana Vukovic, die met haar teams zorgt dat werkcoaches zoveel mogelijk mensen uit hun uitkering en aan het werk krijgen.

Vanuit een bijstandsuitkering weer aan het werk: dat kan een grote stap zijn. De één vraagt zich af of hij het wel kan, de ander moet opnieuw leren om structuur in haar leven aan te brengen. En wat te doen met hun jonge kinderen? Ana Vukovic en haar teammanagers sturen de werkcoaches aan, die mensen helpen om zoveel mogelijk drempels naar werk weg te nemen. Die werkwijze slaat aan: het aantal mensen op Zuid dat gaat werken en daarna toch weer terugvalt in een uitkering, is dalende. Dat is vooral te danken, denkt Vukovic, aan de kleinere caseload van de werkcoaches. Binnen het NPRZ-gebied hoeven zij minder mensen te begeleiden. “We geven meer individuele aandacht aan de mensen die de meeste potentie hebben. Zij krijgen de kans om zich verder door te ontwikkelen. De werkcoaches zien hen vaker, helpen hen om kinderopvang te regelen of andere belemmeringen op te ruimen en dankzij de extra begeleiding komt er vaak ook een betere match met een baan tot stand. En ook als iemand aan het werk is, houden we nog een periode contact.”

Alle expertise op één plek
Wie op Zuid een uitkering aanvraagt, komt terecht bij het Werkstation op Zuid. Daar gaat een werkcoach meteen met deze persoon kijken wat er nodig is om aan het werk te kunnen. Hier zitten ook de partijen die daarbij kunnen helpen: de afdeling Inkomen, Werk, het Geldplein, sociaal raadslieden, enzovoort. “Onze werkcoaches helpen mensen om hun leven beter te structureren”, vertelt Vukovic. “Maar vaak spelen er ook sociale of financiële problemen. Met behulp van deze en andere partners kunnen we mensen daarbij helpen.”
Een snelle aanpak is cruciaal, zegt zij: “De eerste periode dat iemand een uitkering ontvangt, is het meest kansrijk om er weer uit te komen. Hoe langer de uitkering duurt, hoe groter de afstand tot de arbeidsmarkt en hoe meer er nodig is om daar weer uit te komen.” Het Werkstation is zo effectief, dat deze aanpak mogelijk ook wordt uitgerold in de rest van de stad.
Vukovic en haar team onderhouden een goede band met werkgevers. In overleg met hen wordt vaak een werktraject aangeboden. Loopt dat goed, dan kan dat leiden tot een reguliere baan. Elk traject is maatwerk; de ene persoon is binnen aan maand aan het werk, de ander heeft meer tijd nodig. Soms gaat iemand eerst een cursus volgen. “De verwachtingen van werkgevers zijn soms wel hoog. We benadrukken dat zij geen schaap met vijf poten moeten verwachten.”

Rekentool: werken loont
Wat mensen ook van werken af kan houden: de hardnekkige overtuiging dat het financieel niet loont. Dat klopt gelukkig vaak niet, zegt Vukovic. Haar team gebruikt een rekentool om mensen daarvan te overtuigen. “Dat is een rekensystematiek waarbij je kan zien wat iemand gaat verdienen met een bepaalde baan wanneer hij de uitkering uitgaat. Daarbij worden ook toeslagen meegenomen. Mensen gaan er vaker dan ze denken op vooruit met een baan.” Ze geeft het voorbeeld van een alleenstaande moeder. Zij kon haar opleiding in de zorg niet afmaken omdat haar oppas op vakantie ging. De werkcoach liet haar met de rekentool zien wat haar inkomen zou zijn na de opleiding. Dat was een mooi bedrag. En zou ze zich in haar baan verder ontwikkelen, dan zou het loon alleen maar groeien. Dat motiveerde de moeder, die toch oppas vond en haar opleiding afmaakte.

Zelfredzaamheid doet mensen goed
Een andere vrouw, die sinds 1996 een aanvullende uitkering ontving, werkte jarenlang parttime als postbezorger. Dit werk werd fysiek te zwaar. Een proefplaatsing in een andere sector bleek ook niet te doen. Mevrouw bleef solliciteren en ging op gesprek bij een zorgaanbieder. Daar was men zo van haar onder de indruk, dat ze haar meteen een reguliere parttime baan aanboden als gastvrouw. De rekentool wees uit dat mevrouw met haar nieuwe salaris kon uitstromen uit de uitkering. “Na bijna dertig jaar met een aanvullende uitkering is zij nu financieel zelfredzaam. Dat doet iets met mensen. Ze krijgen hun onafhankelijkheid terug, worden zelfstandiger. Werk geeft ook afleiding van andere problemen. Je komt met andere mensen in contact en kan eens ergens anders je ei kwijt.”
Vukovic en haar collega’s zien regelmatig hoe de welstand van mensen toeneemt nadat ze gaan werken. “Dat is fantastisch om te zien. Het heeft ook een positieve uitstraling op hun buurt. Helaas is het wel zo dat sommigen vervolgens wegtrekken uit Zuid. Gelukkig verrijst er op Zuid ook veel nieuwbouw in een wat duurder segment; daarmee kunnen we deze mensen misschien vasthouden. Tussen de sociale huurwoningen komen koopwoningen voor andere inkomens. Zo krijg je een vermenging van publiek en dat is goed voor de wijken.”
Zelf groeide Vukovic op in de wijk Middelland. “Ik had veel vrienden op Zuid, en altijd was er die strijd van beide kanten: wij gaan de brug niet over. Zuid is sindsdien enorm verbeterd. Het is een gebied met een potentie die steeds meer wordt waargemaakt. Inmiddels zijn veel van mijn oude vrienden juist van West naar Zuid getrokken.”